• Studenci z Wilna odwiedzili polską młodz...

    W ramach drugiej części studenckiej wymiany młodzież z polskiego klubu „Juventa Wileńska” odwiedziła Lwów, aby zobaczyć miasto i nawiązać współpracę z rówieśnikami z Ukrainy. Jest ...
  • Wizyta Sejmowej Komisji Łączności z Pola...

    Przedstawiciele Sejmowej Komisji Łączności z Polakami za Granicą zakończyli wizytę na zachodniej Ukrainie, w ramach której zapoznali się z sytuacją polskiej mniejszości w tym kraju...
  • Walny Zjazd Federacji Polskich Mediów na...

    W Belwederze w Warszawie spotkali się przedstawiciele polskich redakcji na wschodzie. Podkreślono znaczenie ciągłości i długich promes finansowania polskich redakcji. Po raz kolejn...

aktualności

Połączenie kolejowe Lublin-Lwów już w następnym roku

06/12/2018 14:24

W następnym roku będzie nowe połączenie kolejowe łączące Polskę z Ukrainą na trasie Lublin - Lwów. Zapowiedzieli to ministrowie infrastruktury obu krajów. Andrzej Adamczyk i Wołodymyr Omelan spotkali się w Kijowie, gdzie przewodniczyli posiedzeniu polsko-ukraińskiej grupy roboczej do spraw transportu.

Kurnik w Capitolu

03/12/2018 11:27

Kolejny „ekstremalny” wyjazd Polskiego Teatru Ludowego miał miejsce do Warszawy. Ostatnio każdy nasz wyjazd można uznać za ekstremalny – powodem tego jest czas, potrzebny na przekroczenia granicy. Ostatnio wydłuża się on nadzwyczajnie.

Piszemy i oceniamy na B1

01/12/2018 09:25

Język to przede wszystkim komunikacja, jednak w ocenie kompetencji językowych ważną rolę odgrywa certyfikacja.

Nagroda im. Jerzego Giedroycia dla Adolfa Juzwenki

30/11/2018 13:57

W dniu 29 listopada, w Pałacu Krasińskich w Warszawie odbyła się gala wręczenia Nagrody im. Jerzego Giedroycia.

Polska wobec sytuacji na Ukrainie w trakcie i po „Rewolucji Godności”

30/11/2018 10:00

Rok 2013 pokazał, że obywatele Ukrainy mają aspiracje europejskie, chcą reform i pragną żyć godnie w swoim państwie. Stąd Majdan, Rewolucja Godności oraz wojna na wschodzie Ukrainy, w której do dnia dzisiejszego giną ludzie. Polska jako państwo oraz zwykli Polacy, działający w organizacjach pozarządowych, i polscy dziennikarze odegrali ważną rolę we wsparciu Ukrainy, która w pewnym momencie była osamotniona w swoim dążeniu w kierunku wartości europejskich.

W Kijowie jest ulica Jerzego Giedroycia

29/11/2018 16:37

Deputowani Rady miasta Kijowa w drugim głosowaniu zgodzili się na nową nazwę ulicy Twerskiej.

10. rocznica ingresu arcybiskupa Mieczysława Mokrzyckiego

29/11/2018 10:20

26 listopada w bazylice metropolitalnej Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny we Lwowie arcybiskup Mieczysław Mokrzycki celebrował mszę św. dziękczynną z okazji 10. rocznicy ingresu do tej świątyni.

Studenci prawa dla Kresów 2018

29/11/2018 08:55

Fundacja Instytut Prawa i Kultury z Warszawy, we współpracy ze wspólnotą Bazyliki Metropolitalnej we Lwowie, w dniach 5-26 sierpnia br., zrealizowali w obwodzie lwowskim projekt „Studenci prawa dla Kresów 2018”. Inicjatywa została sfinansowana przez Fundację PZU.

Aktywnie współpracujące miasta – aktywne regiony

27/11/2018 17:48

Europejski Dom Spotkań - Fundacja Nowy Staw oraz Urząd Miasta Nowy Sącz wspólnie zrealizowali projekt: „Aktywnie współpracujące miasta – aktywne regiony”. Zadanie publiczne współfinansowane przez Ministerstwo Spraw Zagranicznych RP w ramach konkursu „Wsparcie wymiaru samorządowego i obywatelskiego polskiej polityki zagranicznej 2018”.

publicystyka

W wolnym Lwowie

05/12/2018 13:20

Wiele lwowskich czasopism zawiesiło swoją działalność na okres działań wojennych w listopadzie 1918 roku. Od 6 listopada zaczyna się ukazywać „Pobudka”, początkowo jako organ Komitetu Obywatelskiego VI okręgu m. Lwowa, a od 9 listopada organ Komitetu Obywatelskiego miasta.

Tam był mi raj...

04/12/2018 14:04

Z mikrofonem i kamerą w Stanisławowie i Iwano-Frankiwsku

Bernardyni. Część II

04/12/2018 13:48

Klasztory rzymskokatolickie na wschodzie Rzeczypospolitej

Warszawskie Towarzystwo Miłośników Lwowa

03/12/2018 11:38

Z Markiem Makuchem, prezesem Towarzystwa Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich Oddział Stołeczny, rozmawiała Anna Gordijewska.

Pamiętamy o Kresach

03/12/2018 11:34

z Janem Sabadaszem, prezesem Zarządu Fundacji Dziedzictwo Kresowe, rozmawiała Anna Gordijewska.

Wystawa o św. Janie Pawle II i bł. Władysławie Bukowińskim we Lwowie

03/12/2018 10:51

We Lwowie 20 listopada otwarta została wystawa „Św. Jan Paweł II i bł. Władysław Bukowiński – Polscy Orędownicy Wolności”.

Nowa książka o archidiecezji lwowskiej

01/12/2018 09:20

Setna rocznica odzyskania przez Polskę niepodległości zainspirowała wielu badaczy historii najnowszej do podjęcia tematyki związanej z tym jubileuszem. Badania te zaowocowały licznymi publikacjami naukowymi i popularnonaukowymi.

Stan Wojenny… i co dalej?

30/11/2018 09:55

Nie pamiętam już gdzie, ale kiedyś przeczytałem, że w Chinach rzucano na wrogów bardzo wymyślne przeklęcie: „Obyś żył w ciekawych czasach!”. Nie sposób się nie zgodzić, że akurat nam i akurat na Ukrainie właśnie w takich czasach żyć przyszło.

Z wołyńskiej kolekcji Tadeusza Marcinkowskiego. Część I

29/11/2018 10:14

Pod koniec XVIII wieku Rzeczpospolita nie od razu utraciła Wołyń na rzecz Rosji.

Bernardyni. Część 1

28/11/2018 12:34

Klasztory rzymskokatolickie na wschodzie Rzeczypospolitej

Jak Polacy Charków budowali. Część XXXIX

27/11/2018 12:21

Charkowski książę nauki – Leon Cienkowski (1822–1887)

Zaporożcy piszą do sułtana

26/11/2018 10:20

Historia w znaczki wpisana

Syberyjski spisek Polaków

-a A+

Spis treści

„Bitwa”, rysunek Artura Grottgera z cyklu „Polonia” z 1863 rokuPrzygotowane przez Polaków powstanie zabajkalskie z 1866 roku przez  wielu historyków uważane jest za epilog powstania styczniowego. Podobna historia zdarzyła się trzydzieści lat wcześniej, kiedy to spisek omski z 1833 stał się desperacką próbą wzniecenia buntu w Rosji przeciwko władzy carskiej, po zakończonym klęską powstaniu listopadowym. Czy polskie powstanie które miało na celu opanowanie Syberii, miało szanse przeniesienia się za Ural, obalenie caratu i wyzwolenie Rosji i Polski?


Skuteczne powstanie polskich zesłańców na Syberii mogło, jak wiadomo, ukroić terytorialnie Imperium Rosyjskie jeszcze przed powstaniem styczniowym.


Po klęsce powstania listopadowego i odpowiednich represjach Polacy ostatecznie pożegnali się z ideą budowy jedności kulturowo-politycznej z Rosją, chociaż nie wyrzekli się całkiem tzw. idei braterstwa ludów i słowianofilstwa. Nadzieja tkwiła w poczuciu chrześcijańskiej miłości, ale również staraniem polskiej emigracji, żeby europejscy mężowie stanu i parlamentarzyści nie zapomnieli o sprawie polskiej. W piśmie „Pielgrzym” w 1833 r. pisano: „Cały świat chrześcijański rozkłada się na dwa wielkie obozy polityczne – car jednemu z nich przewodzi – i my mamy ż się wahać w obiorze naszego stanowiska (…) Sromotny to podszept egoizmu, durne przedsięwzięcie, czekać wolności, zbawienia sprawy naszej od cara”. Zaznaczymy, że finansował tę akcję książę Adam Jerzy Czartoryski, znany w Europie dyplomata, niegdyś przyjaciel cara Aleksandra I, a wówczas lider umiarkowanej części polskiej emigracji.


Zapowiedzi rosyjskiego cara
Rzeczywistość już wkrótce brutalnie odrzuciła te łagodne marzenia i posunięcia dyplomatyczne. Car Mikołaj I, wracając z Cieplic w Czechach, gdzie wraz z królem pruskim i cesarzem austriackim poufnie porozumiewał się co do wspólnej polityki, w połowie października 1835 r. zatrzymał się po raz pierwszy od czasu rewolucji w Warszawie (dzieje powstania listopadowego) i pozwolił przedstawić sobie deputację miejską. Kiedy ta weszła, rzekł iż nie chce słuchać jej mowy, bo nie wierzy w jej szczerość. „Ja nie jestem już królem polskim – mówił – jestem tu jako cesarz Rosji. O! ja was znam dobrze, wy jesteście i będziecie zawsze ciż sami. Ta to ojczyzna urojona uczyniła was nieszczęśliwymi i uczyni nieszczęśliwymi jeszcze. Wy się poddajecie tylko materialnej sile. Ja się jej trzymam. I dla tego z wami tylko siłą działać mogę. Dla was to i waszym kosztem kazałem zbudować cytadelę. Tak, ona jest dla was. Skoro tylko będzie potrzebna, każę spalić miasto we dwudziestu czterech godzinach. Tak – powtarzam wam to – każę spalić, a potem się pocieszę. Bądźcie pewni, że ja nie pomyślę o odbudowaniu miasta!”.


Przypomnimy, że cytadela warszawska została założona 4 maja 1834 r., jako twierdza w celu możliwości artyleryjskiego ostrzału stolicy. Później na jej stokach, w bramie straceń na szubienicach tracono powstańców, m.in. po upadku powstania styczniowego, w sierpniu 1864 r. – pięcioro członków Rządu Narodowego na czele z Romualdem Trauguttem.


Car Mikołaj I zniósł autonomię Królestwa Polskiego, zlikwidował sejm i wojsko polskie, oraz zarządził wprowadzenie stanu wojennego, który miał trwać 27 lat. Nałożył na społeczeństwo wysoką kontrybucję i nakazał utrzymywanie 100-tysięcznej armii rosyjskiej na ziemiach polskich. Konfiskowano majątki skazanych za udział w powstaniu i emigrantów. Zamknięto polskie instytucji naukowe i szkoły wyższe, a zbiory ich wywieziono do Rosji.


Na Litwie, Białorusi i Ukrainie represji carskie były jeszcze ostrzejsze. Odebrano przywileje stanowe drobnej szlachcie i około 90 tys. rodzin przesiedlono w głąb Rosji. Skasowano cerkiew unicką. Zlikwidowano większość klasztorów katolickich. Zamknięto Liceum Krzemienieckie i Uniwersytet Wileński.


W tym czasie, gdy w kraju jeszcze trwały represji po powstaniu listopadowym, a uczestników powstania zsyłano na Syberię, wtrącano do więzień lub wcielano do wojska rosyjskiego (na Syberii lub na Kaukazie), zapaleńcy z radykalnego skrzydła emigracji (obóz Joachima Lelewela) przez swoich emisariuszy tworzyli nowe spiski powstańcze. Zbrojna wyprawa płk Józefa Zaliwskiego  z Galicji do Królestwa Polskiego w 1833 r. była nieudaną. Bardziej ważną rolę w ożywianiu nadziei narodowych odegrał Szymon Konarski. Ten oficer powstania, młody blisko trzydziestoletni mężczyzna, entuzjasta i poeta, głosząc myśli ludowe, zjednywał szybko sobie serca i potrafił zorganizować w zaborze rosyjskim siatkę konspiracyjną, obejmującą tereny po Wilno, Kijów i Odessę. Konarski marzył o stworzeniu ogólnopolskiej organizacji przygotowującej powstanie. Ujęty jednak został przez policję carską w maju 1838 r. nieopodal Wilna, nikogo nie wydał w trakcie przesłuchań, pomimo, że torturowano go okropnie: bito kijami i głodzono, wbijano gwoździe za paznokcie, krajano ciało i na świeże rany puszczano gorący lak lub zapalony spirytus. Kierownikiem tzw. komisji śledczej był kniaź Trubieckoj, którego okrucieństwo i gwałtowność nie różniły się prawie od działalności innych przedstawicieli caratu na ziemiach okupowanych. Szymona Konarskiego rozstrzelano w Wilnie w lutym 1839 r.


W tym miejscu warto przypomnieć o losie chociażby najaktywniejszych kijowskich towarzyszy Konarskiego. Wkrótce na dziedzińcu fortecy kijowskiej wystawiono cztery szubienice i kiedy skazanym założono już stryczki na szyję, odczytano im, że wyrok śmierci został zmieniony na dożywotnie kopalnie w Nerczyńsku. Oto nazwiska skazańców: Kasper Maszkowski,  Antoni Beaupre, Piotr Borowski, Fryderyk Michalski. Skazano jeszcze na wygnanie sto kilkanaście osób, a w ich liczbie całą rodzinę Michalskich i 9 kobiet. Prawdopodobnie, była wśród nich Emilia Michalska, córka Fryderyka Michalskiego, narzeczona Konarskiego, w której zakochał się, przebywając w ich domu…

Projekt współfinansowany w ramach sprawowania opieki Senatu Rzeczypospolitej Polskiej nad Polonią i Polakami za granicą za pośrednictwem Fundacji Wolność i Demokracja.

©2011-2018 Wszelkie prawa zastrzeżone
Warunkiem zgody na przedruk całości lub części artykułow i informacji zamieszczonych na naszym portalu jest powołanie się na Kurier Galicyjski. Za treść ogłoszeń, oświadczeń i reklam redakcja nie ponosi odpowiedzialności i pozostawia sobie prawo do skrótów nadesłanych tekstów. Zamieszczamy również teksty, treść których nie odpowiada poglądom redakcji.