• Siódma edycja „Indeksu imienia Mariusza ...

    W piękny, ciepły, złoty listopadowy wieczór odbyła się kolejna, już siódma edycja konkursu „Indeks imienia Mariusza Kazany” we Lwowie. Tradycyjnie został on dopasowany do Dnia Niep...
  • Międzynarodowa konferencja współpracy tr...

    W auli Przykarpackiego Narodowego Uniwersytetu im. Wasyla Stefanyka w dniach 15–16 listopada odbyła się międzynarodowa konferencja naukowa „Dziedzictwo transgraniczne – fundamentem...
  • Odbył się VII Festiwal „Odkrywamy Padere...

    Po raz siódmy we Lwowie odbył się Międzynarodowy Festiwal „Odkrywamy Paderewskiego”.Festiwal został rozpoczął się od występu orkiestry Filharmonii Lwowskiej pod batutą Hobarta Earl...

aktualności

Wymiana Lwowsko-Krakowska 2018

21/11/2018 11:33

Od 30 września do 05 października 2018 r. uczniowie lwowskiej szkoły nr 10 im. św. Marii Magdaleny spędzili tydzień w Krakowie, goszczeni przez uczniów VII Liceum Ogólnokształcącego im. Zofii Nałkowskiej. Do wymiany doszło dzięki fundacji "Wolność i Demokracja". Celem wymiany jest wzajemne poznanie tradycji.

Orlęta lwowskie na cmentarzu w Winnikach

21/11/2018 09:18

Winniki to jedno z wielu miejsc, gdzie są pochowani Polacy, którzy zginęli w obronie Lwowa w 1918 roku i wojnie polsko-ukraińskiej. Podobnie, jak we Lwowie, leżą tu niemal obok siebie Polacy i Ukraińcy. Ukraińskie upamiętnienie prezentuje się godnie – o polski, zniszczony pomnik dba jedynie miejscowy ksiądz.

Zaduszki na Cmentarzu Janowskim we Lwowie

20/11/2018 10:21

W Dniu Zadusznym, 2 listopada miejscowi Polacy oraz przedstawiciele Konsulatu Generalnego RP we Lwowie zgromadzili się tradycyjnie przy grobie św. abpa Józefa Bilczewskiego na Cmentarzu Janowskim. Mszy św. przewodniczył metropolita lwowski abp Mieczysław Mokrzycki.

Mocny głos Polski na radzie ds. zagranicznych w Brukseli! Jest propozycja sankcji

20/11/2018 08:49

Polska zaproponowała objęcie sankcjami osób odpowiedzialnych za organizację wyborów we wschodniej Ukrainie - poinformował szef MSZ Jacek Czaputowicz po dzisiejszym spotkaniu Rady ds. Zagranicznych w Brukseli.

Odsłonięcie pomnika generała Stanisława Maczka

19/11/2018 17:21

3 listopada dokonano odsłonięcia pomnika generała Stanisława Maczka przed Urzędem Miasta w Edynburgu.

Obchody 100-lecia odzyskania niepodległości Polski w Iwano-Frankiwsku

19/11/2018 09:42

Obchody 100-lecia odzyskania niepodległości przez Polskę były w dawnym Stanisławowie bardzo intensywne. Rozpoczęły się o 10 rano i trwały przez cały dzień. Ostatnim akcentem była zabawa taneczna pod hasłem „Strefa wolności”.

Uroczysta Akademia z okazji 100. rocznicy odzyskania Niepodległości Polski w Szczercu

18/11/2018 20:31

18 listopada w Szczercu k. Lwowa odbyła się Uroczysta Akademia z okazji 100. rocznicy odzyskania przez Polskę Niepodległości.

Wyprawa Towarzystwa Karpackiego w Czarnohorę i „Spotkanie Vincenzowskie” w Bystrzcu

17/11/2018 10:35

Jak co roku członkowie i sympatycy Towarzystwa Karpackiego ponad tydzień wędrowali przez Czarnohorę i jej nieodległe okolice. Tym razem w wyprawie uczestniczyło 16 osób, którzy, czy to w grupie głównej, czy w podgrupach, z zakarpackiego Rachowa dotarli do naszego Bystrzca na uroczystość poświęconą 130. rocznicy urodzin Stanisława Vincenza.

publicystyka

Mikołajki i Wigilia Bożego Narodzenia dla Polaków w Naddniestrzu

21/11/2018 11:52

– Jesteśmy szczęśliwi i dumni, że mamy możliwość chronić i odradzać historię, kulturę i tradycję polską, przekazując te wartości naszym dzieciom – Natalia Siniawska-Krzyżanowska, prezes Towarzystwa Kultury Polskiej „Jasna Góra” w Naddniestrzu.

Historyczna archeologia ZURL

21/11/2018 09:42

Nic tak nie instrumentalizuje historii jak okrągłe daty. Stulecie Zachodnioukraińskiej Republiki Ludowej (ZURL) nie jest tu wyjątkiem.

Powroty wygnanego w siebie

20/11/2018 08:53

Franciszek Haber – poeta i prozaik, autor scenariuszy filmowych, którego twórczość obfituje w wiele cennych dzieł głównie o tematyce morskiej i żeglarskiej, ostatnio dołączył też do grona pisarzy kresowych książką poetycką „Pegazem na Kresy”.

15 lat Szkoły Plastycznej „Wrzos”

19/11/2018 17:24

Spotykamy się z Państwem w jubileuszowym 2018 roku. Rok ten jest bogaty na jubileusze.

Do Lublina na uroczystości niepodległościowe

19/11/2018 17:17

Na zaproszenie Towarzystwa Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich oddział w Lublinie, Polski Teatr Ludowy ze Lwowa uświetnił tegoroczne obchody 100-lecia Niepodległości Polski swoim występem przed lubelska publicznością.

Poczuć dumę z tradycji polskiego lotnictwa

19/11/2018 11:29

W Centrum Kultury Polskiej i Dialogu Europejskiego wygłoszono fascynujący wykład „Tradycje godła polskiego lotnictwa wojskowego”. Jak amerykańcy lotnicy trafili do 7. Eskadry Lotniczej? Jak symbolika kościuszkowska przez ocean trafiła do Polski? Co łączy polskie lotnictwo z King Kongiem? O tym opowiadał Marek Rogusz, wiceprezes Fundacji Historycznej Lotnictwa Polskiego.

Pokaz filmu „Tam był mi raj. Opowieść o dawnym Stanisławowie” w Iwano-Frankiwsku

19/11/2018 11:18

Są takie wydarzenia w Centrum Kultury Polskiej i Dialogu Europejskiego, na które brakuje miejsca. Wolontariusze dostawiają kolejne rzędy krzeseł, a chętni cały czas przybywają. Tak było w czasie pokazu filmu dokumentalnego „Tu był mi raj. Opowieść o dawnym Stanisławowie”.

W Stanisławowie rozpoczął się 7. Przegląd Najnowszych Filmów Polskich „Pod Wysokim Zamkiem”

18/11/2018 20:13

Filmem „Cicha noc” w reżyserii Piotra Domalewskiego rozpoczął się 7. Przegląd Najnowszych Filmów Polskich „Pod Wysokim Zamkiem” w Iwano-Frankiwsku (d. Stanisławowie). Licznie zebrana publiczność stanisławowska sprawiła, że w sali kina „Lumiere” dostawiano krzesła.

Spotkania z poetą

-a A+

Z państwem Mirosławą i Janem Tarnowskimi oraz p. Tadeuszem Marcinkowskim (Fot. z Archiwum Świebodzińskiego Związku Kresowian)

„Lecz to, co budzi najgłębsze zdumienie: są pałace ukryte z gestów – słów – myśli – ulotne budowle: najpiękniejsze” – to jedna z moich ulubionych metafor, odkryta we współczesnej poezji. Jej autor Mariusz Olbromski, umieścił ją w wierszu „Tajemniczy pałac'', pochodzącym ze zbioru „W poszukiwaniu zagubionych miejsc”. Olbromski na początku maja gościł na ziemi lubuskiej, przywożąc ze sobą właśnie takie „budowle”. Przyjechał na zaproszenie towarzystw kresowych, działających w Zielonej Górze, Żarach i Świebodzinie.


Znawca Kresów Południowo-Wschodnich, piszący o nich i pokazujący ich urodę z wrażliwością bliską Vincenzowi czy Wierzyńskiemu, zachwycił nas kulturą słowa, a także swoimi ostatnio wydanymi książkami. Muzealnik i filolog klasyczny, współorganizator wielu przedsięwzięć kulturalnych dla społeczności polskiej na Ukrainie, ale przede wszystkim mistrz krótkiej formy - poeta. Swą podróż po województwie, pan Mariusz rozpoczął od Żar, gdzie od dawna istnieje Kresowe Towarzystwo Turystyczno-Krajoznawcze im. Orląt Lwowskich. Naszym gościem zaopiekował się prezes KTTK – pan Józef Tarniowy, który zapoznał Mariusza Olbromskiego z miejscami związanymi z ziemią lwowską i tarnopolską. Dumą prezesa jest Muzeum Kresowe im. ks. abpa I. Tokarczuka i to głównie ono stało się przyczyną, albo powodem do nawiązania współpracy na przyszłość. Doświadczenie i wiedza Mariusza Olbromskiego, niegdyś dyrektora Muzeum Narodowego Ziemi Przemyskiej, okazały się niezwykle pomocne dla żarskich pasjonatów. Kulminacją pobytu w Żarach było spotkanie z lokalną społecznością, które trwało ponad 5 godzin i przerodziło się w ciepłą, rodzinną rozmowę o wszystkim, co związane z Kresami. Temat rodził temat, a ten główny, zaplanowany na żarskie popołudnie, został tylko muśnięty. Znakiem tego, na zachodzie obok wielu deficytów, brakuje też kontaktu ze słowem. Mądrym i apolitycznym. Kolejnym przystankiem w podróży był Świebodzin, gdzie od lat aktywnie działa Związek Kresowian. Jego prezes - Wacław Kondrakiewicz, postarał się, by Mariusz Olbromski poznał najpiękniejsze miejsca tego regionu: zamek Joannitów w Łagowie, klasztor Cystersów w Paradyżu-Gościkowie, czy zabytkowe budowle w Kosieczynie. W Świebodzinie nie zabrakło prywatnych spotkań, między innymi z zasłużonym dla Kresów małżeństwem państwa Zajączkowskich, z odznaczoną Medalem Sprawiedliwych panią Polą Zajączkowską, czy pochodzącym z Nieświcza koło Łucka panem Tadeuszem Filipczakiem. Najmłodsze pokolenie czekało na poetę w Gimnazjum Publicznym w Lubrzy, gdzie planowane jest utworzenie muzeum pamiątek kresowych. Młodzież, z ogromną uwagą wysłuchała prelekcji pana Mariusza, który o Kresach opowiadał ze swadą i humorem. Okazało się, że temat choć odległy w czasie, gimnazjalistom jest bardzo bliski i może w podręcznikach do historii powinno być mniej o Merowingach, a więcej o Podolu czy Galicji. W auli miejscowego Domu Kultury, Pan Mariusz zaprezentował swój najnowszy album – „Śladami słów skrzydlatych...” i tom poezji – „Róża i kamień”. Obie pozycje, przepięknie wydane i opracowane, spotkały się z wielkim zainteresowaniem świebodzinian. Książek zabrakło, zabrakło też czasu, by poruszyć inne tematy, ważne dla żyjących w Świebodzinie kresowiaków. Ostatnim etapem tej poetyckiej wędrówki, była Zielona Góra, gdzie czas pobytu zaplanował prezes zielonogórskiego TML – pan Jan Tarnowski. Mariusz Olbromski obejrzał najciekawsze miejsca i zakątki winnego grodu, spotkał się z wicedyrektorem Muzeum Ziemi Lubuskiej, Leszkiem Kanią, a także udał się na targ staroci. Miasto pełne zieleni i kwitnących drzew zachwyciło naszego gościa, a w chwilach przerwy energię mógł odzyskać dzięki smacznym potrawom z domowej kuchni pani Mirosławy Tarnowskiej.

(Fot. Andrzej Michalak) Z zielonogórzanami, poeta spotkał się w Sali Dębowej Biblioteki im. C. Norwida.


Na spotkanie, przygotowane przez pana Tarnowskiego przybyło blisko 100 osób, a w kresowy nastrój wprowadził nas chór Pohulanka, brawurowo wykonując lwowskie piosenki. Pan Olbromski zabrał słuchaczy w daleką literacką podróż mi.in. do Żurawna, Drohobycza i Krzemieńca, przedstawiając w niezwykle interesujący sposób sylwetki pisarzy kresowych. Wszak obok największych – Juliusza Słowackiego czy Bruno Schulza, z Kresów wywodzą się również tacy twórcy jak Andrzej Chciuk, Wincenty Pol, Andrzej Kuśniewicz i wielu innych, o których wiemy za mało. Przez wiele lat, z pasją i wytrwałością pan Mariusz jeździł po dzisiejszej Ukrainie, dokumentując życie i twórczość tych, którzy stali się chlubą polskiej kultury. Szukał zapomnianych śladów, miejsc spoza przewodników, fotografując stare tablice, napisy oraz pomniki. Owocem tychże poszukiwań jest również - wspomniana wcześniej książka – „Śladami słów skrzydlatych...”. Unikalne fotografie, nieznane fakty, tworzą niezmiernie ciekawy przewodnik po literaturze Kresów.


Bardzo miłym akcentem, kończącym pobyt na ziemi lubuskiej, było spotkanie z panem Tadeuszem Marcinkowkim, zielonogórskim strażnikiem pamięci o dawnym Wołyniu. Ukochane miejsca, wspólni znajomi, stały się tematem do serdecznej i długiej rozmowy. Zdziwienie pana Mariusza było ogromne, kiedy na stole pojawił się tort z symbolem róży, nawiązującym do zbioru wierszy „Róża i kamień” - znak wielkiego uznania dla misternie pięknej poezji. Poezji jedynej w swoim rodzaju, zachwycającej ciszą słów, a jednocześnie ich ogromnym bogactwem.

Najnowsze dzieła Mariusza Olbromskiego (Fot. Andrzej Michalak) Przed laty w „Deklaracji celnej'' pan Mariusz pisał – „Wywożę miliardy gwiazd znad Krzemieńca...”. Nad Zieloną Górą dziś trudno o gwiazdy, tym bardziej nie ma jak ich wywieźć, mamy jednak nadzieję, że nasz szczególny gość, wyjechał od nas z tylko dobrymi wspomnieniami. My zostaliśmy z najlepszymi i z nadzieją na kolejne spotkania.


Gorąco polecam najnowsze dzieła pana Mariusza – „Śladami słów skrzydlatych...” Pomnik pisarzy i poetów polskich na Kresach Południowych dawnej Rzeczypospolitej oraz zbiór wierszy, obok których nie można przejść obojętnie – „Róża i kamień”. Książki można zamówić w „Farcie”, tel:17-85 33 774; e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.


Monika Michalak
Tekst ukazał się w nr 10 za 31 maja – 16 czerwca 2014

Projekt współfinansowany w ramach sprawowania opieki Senatu Rzeczypospolitej Polskiej nad Polonią i Polakami za granicą za pośrednictwem Fundacji Wolność i Demokracja.

©2011-2018 Wszelkie prawa zastrzeżone
Warunkiem zgody na przedruk całości lub części artykułow i informacji zamieszczonych na naszym portalu jest powołanie się na Kurier Galicyjski. Za treść ogłoszeń, oświadczeń i reklam redakcja nie ponosi odpowiedzialności i pozostawia sobie prawo do skrótów nadesłanych tekstów. Zamieszczamy również teksty, treść których nie odpowiada poglądom redakcji.